Wybory samorządowe 2018 po nowemu

16 stycznia Prezydent RP podpisał nowelizację kodeksu wyborczego. Wybory samorządowe jesienią odbędą się już po nowemu.

Co się zmienia w naszej gminie?

Państwowa Komisja Wyborcza
Wybory w Polsce od 1990 roku były nadzorowane przez Państwową Komisję Wyborczą, która składała się z ludzi zaufania publicznego, czyli sędziów delegowanych przez Trybunał Konstytucyjny, Najwyższy Sąd Administracyjny i Sąd Najwyższy. Po wprowadzeniu zmian, PKW będzie miała charakter polityczny. Siedmiu na dziewięciu jej członków ma być powoływanych przez Sejm.
Ustawa zakłada, że szefa Krajowego Biura Wyborczego z trzech kandydatów przedstawionych przez Sejm, Senat i prezydenta wybierze minister spraw wewnętrznych i administracji.

Dwie komisje wyborcze
W miejsce jednej powołane zostaną dwie odrębne komisje wyborcze: obwodową komisję wyborczą ds. przeprowadzenia głosowania w obwodzie i obwodową komisję wyborczą ds. ustalenia wyników głosowania w obwodzie. W jej skład wchodzić ma 9 osób, w tym w co najmniej 6 z nich jest wskazywanych przez pełnomocników wyborczych reprezentujących komitety wyborcze utworzone przez partie polityczne bądź koalicje partii politycznych.

Transmisja głosowania
Wybory (od podjęcia przez obwodową komisję wyborczą ds. przeprowadzenia głosowania w obwodzie czynności - do podpisania protokołu) będą transmitowane w internecie. W każdym lokalu będą musiały być kamery, co wymaga dodatkowego przygotowania technicznego lokalu i nakładów finansowych.  

Nowy X
Nowa definicja X stawianego na karcie wyborczej: „co najmniej dwie linie, które przecinają się w obrębie kratki”. Możemy więc stawiać gwiazdki i inne znaczki, które przez jednych członków komisji liczącej nasze głosy zostaną uznane za ważny – przez innych na nieważny głos.

Prowadzenie kampanii wyborczej
Wprowadzono zapis: „komitetom wyborczym nie wolno przyjmować korzyści majątkowych o charakterze niepieniężnym, z wyjątkiem: nieodpłatnego rozpowszechniania plakatów i ulotek wyborczych przez osoby fizyczne; pomocy w pracach biurowych udzielanej przez osoby fizyczne; wykorzystania przedmiotów i urządzeń, w tym pojazdów mechanicznych, udostępnianych nieodpłatnie przez osoby fizyczne; nieodpłatnego udostępniania miejsc do ekspozycji materiałów wyborczych przez osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej w zakresie reklamy”.
Do tej pory był ściśle ustalony limit wydatków każdego kandydata na kampanię i ograniczony katalog płatnych i nieodpłatnych usług. Wprowadzanie możliwości dodatkowych nieodpłatnych usług w znaczący sposób może ograniczyć równość szans komitetów.

Wójt – 2 kadencje
Wprowadzono dwukadencyjność wójtów/ burmistrzów i prezydentów miast (liczone od tegorocznych wyborów samorządowych). Wójt Tadeusz Czajka pełni swoją funkcję trzecią kadencję. Przy wprowadzeniu zmian mógłby rządzić jeszcze przez dwie.

5 letnia kadencja Rady Gminy
Wprowadzono zmianę, Rada Gminy będzie teraz pełniła kadencję 5, a nie 4 lata.

Likwidacja Jednookręgowych Obwodów Wyborczych w gminach powyżej do 20 tys.
Zdecydowano się na wprowadzenie proporcjonalnego systemu wyborczego. W gminach o liczbie mieszkańców powyżej 20 tys. mieszkańców wprowadzono system proporcjonalny oparty na metodzie d'Hondta.
Metoda d'Hondta  - dla każdego komitetu wyborczego, który przekroczył próg wyborczy, obliczane są kolejne ilorazy pomiędzy całkowitą liczbą głosów uzyskanych przez dany komitet a następującymi po sobie liczbami naturalnymi, czyli tzw. ilorazy wyborcze. O podziale miejsc pomiędzy komitetami decyduje wielkość obliczonych w ten sposób ilorazów. (www.wikipedia.pl)

Utrzymano zasadę, że w gminach ilość mandatów w okręgu wyborczym będzie od 5 do 8 mandatów. Czyli w naszej gminie będą 3-4 okręgi wyborcze.

Dopuszczono tworzenia małych okręgów wyborczych, jednak wszystkich ograniczać będzie próg wyborczy.

Władze samorządowe nadal będą decydowały o zmianach granic i liczby mandatów w okręgach wyborczych.

Kandydat na wójta, burmistrza i prezydenta będzie mógł się ubiegać o mandat radnego w swojej gminie, ale nie będzie mógł kandydować do rady powiatu i sejmiku wojewódzkiego.

Z przepisów prawa wyborczego wynika, że wybory samorządowe mogą się odbyć 11 listopada 2018r., razem z referendum konsultacyjnym w sprawie zmian w konstytucji.

Agnieszka Wilczyńska, przy pomocy „Opinia prawna w sprawie zmian w kodeksie wyborczym wprowadzanych ustawą z dnia 14 grudnia 2017r.”  Piotr Uziębło, www.batory.org.pl; http://samorzad.infor.pl; sejm.gov.pl

Wybory samorządowe 2018 po nowemu
Kategoria: